Κυριακή, 12 Ιανουαρίου 2014

ΝΑΙ ΣΥΝΥΠΟΓΡΑΦΩ - Ένσταση για το Αιολικό Πάρκο

Εάν συμφωνείτε με το παρακάτω κείμενο στείλτε αμέσως e-mail  στο  dimniks@yahoo.gr  ή στο info@aspropotamos.org ότι συνυπογράφετε, αναφέροντας: ΝΑΙ ΣΥΝΥΠΟΓΡΑΦΩ και γράψετε το όνομα σας και επίθετο. Για να έχουμε το μεγαλύτερο δυνατό αριθμό συμμέτοχών για την ένσταση που θα κατατεθεί στην περιφέρεια Θεσσαλίας.
       Παρακαλούμε εάν μπορείτε να προωθήσετε το κείμενο και σε άλλους για συνυπογραφή, θα ήταν ιδιαίτερα χρήσιμο.


       Σας παραθέτουμε το κείμενο της ένστασης για το ΑΣΠΗΕ της εταιρείας ΑΙΟΛΙΚΗ ΘΕΣΠΡΩΤΙΑΣ Ε.Ε Το Αιολικό Πάρκο βρίσκεται στη θέση Ανήλιο(«Ζυγουροτόπια-Δοκίμι-Κοπάνες-Μακροβούνι-Φούρκα-Μία-Τράμπα-Θεοδόσι-Σκαφίδα»),των Δήμων Μετσόβου και Καλαμπάκας, των Περιφερειακών Ενοτήτων Ιωαννίνων και Τρικάλων, που χωροθετείται κυρίως στον Ασπροπόταμο και μέρος του στο Ανήλιο (10500 στρέμματα)
        Το προτεινόμενο αιολικό πάρκο στη θέση Ανήλιο πρόκειται να εγκατασταθεί σε έκταση η οποία είναι εν μέρει ιδιωτική και εν μέρει δημόσια. Προβλέπεται να εγκατασταθούν 48ανεμογεννήτριες ισχύος 3ΜW η κάθε μία, με συνολική ισχύ 144 ΜW. Τα όρια ανάπτυξης του αιολικού πάρκου σύμφωνα με το συνημμένο τοπογραφικό διάγραμμα είναι περίπου 10.500 στρέμματα και χωροθετείται μεταξύ των Δήμων Μετσόβου(Νομού Ιωαννίνων) και Καλαμπάκας (Νομού Τρικάλων).
 
Κείμενο Ένστασης

-ΕΝΣΤΑΣΗ ΕΠΙ ΤΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ (ΜΠΕ) του ΑΙΟΛΙΚΟΥ ΣΤΑΘΜΟΥ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ (ΑΣΠΗΕ) ισχύος 144 MW στη θέση <<Ανήλιο>> («Ζυγουροτόπια-Δοκίμι-Κοπάνες-Μακροβούνι-Φούρκα-Μία-Τράμπα-Θεοδόσι-Σκαφίδα»)των δήμων Μετσόβου (Νομού Ιωαννίνων) και Καλαμπάκας (Νομού Τρικάλων) της εταιρείας «ΑΙΟΛΙΚΗ ΘΕΣΠΡΩΤΙΑΣ Ε.Ε.»
 
ΕΙΣΑΓΩΓΗ
α.  Αιολικό Πάρκο σε αλπική ζώνη και σε περιοχές χαρακτηρισμένες «Τόποι Κοινοτικής Σημασίας» (ΤΚΣ) του δικτύου NATURA 2000.
 



Το υπό εξέταση αιολικό πάρκο, όπως και πολλά άλλα γειτνιάζοντα, δεν χωροθετείται σε κάποιους τυχαίους τομείς, Χωροθετείται σε αλπικές κορυφογραμμές, σε υψόμετρο 1700 – 1950 μ. δηλ. στα πλέον αδιατάρακτα κατατμήματα και τομείς των μεγάλων ορεινών όγκων της Νότιας Πίνδου.
Η διατύπωση των μελετητών ότι «το σύνολο των εκτάσεων που καταλαμβάνει το αιολικό πάρκο είναι δημόσιες και χωρίς υφιστάμενη χρήση» αποκρύπτει τεχνηέντως την οικολογική αξία και σημασία της θιγόμενης περιοχής.
Η πολλαπλότητα των χωροθετήσεων (Χιόλι, Τριγγία, Φούρκα κ.α) παίρνει τη μορφή επιδρομής ενάντια σε ότι ωραιότερο και πλέον αδιατάρακτο έχει να παρουσιάσει το ορεινό φυσικό περιβάλλον της Κεντρικής και Νότιας Πίνδου.
 
Τα εκτεταμένα πολύγωνα χωροθέτησης (10.500 στρέμματα στο υπό εξέταση Α/Π, 6.500 στρέμματα στην Τριγγία) που αποτυπώνονται στους χάρτες της ΜΠΕ, οι μεγάλου μήκους δαιδαλώδεις χαλικόδρομοι (πάνω από 40 χιλιόμετρα στο παρόν, 20 χιλιόμετρα στην Τριγγία, 10 χιλιόμετρα στο Χιόλι) και τα μεγάλα δίκτυα μεταφοράς ηλεκτρικού ρεύματος υψηλής τάσης Υ/Τ (περίπου 14 χιλιόμετρα), αυτές οι τεράστιες υποδομές που δημιουργούνται εκ του μηδενός για κάθε ένα Αιολικό Πάρκο, κατακερματίζουν και υποβαθμίζουν πολύτιμα ενδιαιτήματα θίγοντας ανεπανόρθωτα και το φυσικό  απόθεμα.
 
Η έλλειψη μιας σοβαρής μελέτης (ΣΜΠΕ) για το αθροιστικό – σωρευτικό (cummulative) περιβαλλοντικό αποτύπωμα όλων των υπό αδειοδότηση Αιολικών Πάρκων σ’ αυτή την ευαίσθητη ευρύτερη περιοχή της Πίνδου, αποτελεί τη σοβαρότερη έλλειψη και αυτής της ΜΠΕ.
 
 
 
β. Συνοδά έργα
Όταν ένα Αιολικό Πάρκο χωροθετείται σε τέτοιο υψόμετρο, τότε οι δρόμοι πρόσβασης είναι μεγάλοι, φαρδείς και καταναλώνουν τεράστιο χώρο, διότι:
-          Οι κλίσεις είναι μικρές λόγω του βάρους των μεταφερόμενων φορτίων. Μπορεί η μελέτη να προβλέπει κλίσεις 7-10%, αλλά η ίδια η κατασκευάστρια εταιρεία Vestas συνιστά κλίσεις 3%.
-          Οι μικρές κλίσεις συνεπάγονται μεγάλη αύξηση του μήκους των δρόμων και σημαντικότατη αύξηση του αριθμού των στροφών μεγάλης καμπυλότητας.
-          Το αποτέλεσμα είναι ένα δαιδαλώδες δίκτυο χαλικόδρομων, ξένων και ασύμμετρων με τα μεγέθη της περιοχής (Εικ. 5)
 
Η μελέτη αξιολογεί με εντελώς στατική αντίληψη και προσέγγιση τις αρνητικές επιδράσεις του δικτύου των δρόμων που οδηγούν στην καρδιά των πλέον αδιατάρακτων τομέων φυσικού αποθέματος της θιγόμενης περιοχής. Μελετά τις αποστάσεις των ανεμογεννητριών από τις θέσεις αναπαραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας και βγάζει τα ανάλογα ελλειπτικά συμπεράσματα.
Παράλληλα η αναμενόμενη αύξηση της προσβασιμότητας με μηχανοκίνητα μέσα με συνεπακόλουθα την αύξηση της  λαθροθηρίας,  την εντατικοποίηση της θήρας, και την αύξηση του κινδύνου πυρκαγιάς αποτελούν τις σημαντικότερες απειλές για την πανίδα και τη χλωρίδα. Οι πυρκαγιές σε δάση οφείλονται κυρίως (9 στις 10) σε ανθρωπογενείς παράγοντες.
Οι πυλώνες της γραμμής μεταφοράς που θα ξεκινούν από τα 1730 μ, όπως και οι δρόμοι πρόσβασης για την κατασκευή τους αναμένεται να ολοκληρώσουν την τεράστια αλλοίωση που θα επέλθει στο φυσικό τοπίο της περιοχής.
 
γ. Εκμεταλλεύσιμο αιολικό δυναμικό
Στη σελίδα 39 της ΜΠΕ αναφέρεται ότι «σύμφωνα με τη διεθνή εμπειρία και τις τεχνικές εγγυήσεις των κατασκευαστών, οι Α/Γ και τα αιολικά πάρκα έχουν ένα κύκλο ζωής περίπου 20 ετών».
Στη δε σελίδα 33, αναφέρεται ότι «ο κύριος του έργου θα συνάψει 5ετή συμφωνία με την κατασκευάστρια εταιρία των Α/Γ για την εγγύηση καλής λειτουργίας του Α/Π.»
 
Στη διεθνή βιβλιογραφία αναφέρεται ότι δεν υπάρχει εκμεταλλεύσιμο αιολικό δυναμικό σε υψόμετρα πάνω από 1000-1100 μέτρα, κι αυτό για 2 λόγους:
  1. Στα υψόμετρα αυτά οι ακραίες καιρικές συνθήκες καταστρέφουν γρηγορότερα τον εξοπλισμό και μειώνουν δραστικά τον κύκλο ζωής των Α/Γ, αυξάνοντας παράλληλα το κόστος συντήρησης.
  2. Τα μεγάλα υψόμετρα αυξάνουν σημαντικότατα το μέγεθος και το αρχικό κόστος των συνοδών έργων, επιμηκύνοντας τον χρόνο απόσβεσης.
 
Στους αρχικούς χάρτες του ΚΑΠΕ υπήρχε η έννοια του εκμεταλλεύσιμου αιολικού δυναμικού και όταν πρόκειται για παραγωγές που χρησιμοποιούν δημόσιες εκτάσεις μοναδικού κάλλους και φυσικής αξίας και επιδοτούνται από τον Ελληνικό λαό, είναι εύλογο να αναρωτηθούμε για την εκμεταλλευσιμότητα.
 
δ. Καταστροφή προοπτικής ήπιας τουριστικής ανάπτυξης:
Οι περιοχές του Μετσόβου-Ανήλιου και του Ασπροπόταμου είναι περιοχές μοναδικού φυσικού κάλλους και πόλος έλξης τουριστών.
Η δομή τους είναι η γνωστή δομή των ορεινών όγκων όπως την ξέρουμε μέχρι τώρα:
Οι κύριοι ασφάλτινοι οδικοί άξονες οδεύουν δίπλα σε ποταμούς ή σκαρφαλώνοντας σε κάποιους αυχένες (Κιάτρα Μπρουάστα, Γκολέμι κλπ.)
Οι  διακλαδώσεις προς τα διάφορα χωριά φθάνουν συνήθως μέχρι την πλατεία τους.
Από εκεί ξεκινούν στενότεροι χωματόδρομοι προς τις διάφορες γειτονιές των χωριών και ακολούθως υπάρχουν τα διάφορα μονοπάτια ή μουλαρόδρομοι που οδηγούν στα δάση και τις αλπικές ζώνες. Αχνοί και στενοί δασικοί δρόμοι εξυπηρετούν το ανέβασμα των κοπαδιών και την υλοτομία.
 
Με τα Αιολικά πάρκα στις αλπικές ζώνες αυτή η δομή ανατρέπεται. Πάνω και πέρα από τα χωριά θα ξεκινούν φαρδείς 6μετροι χαλικόδρομοι, μικρής κλίσης και με στροφές μεγάλης καμπυλότητας που θα οδηγούν στην καρδιά της άγριας ζωής. Η ισορροπία της φύσης ανατρέπεται βίαια. 
 
 
ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΗΣ ΕΝΣΤΑΣΗΣ
Η περιοχή εγκατάστασης του ΑΣΠΗΕ  αποτελείται από  ένα συγκρότημα κορυφών της νότιας Πίνδου, σε υψόμετρο 1700-1950 μ. περίπου. Η χωροθέτηση   του ΑΣΠΗΕ εκτείνεται σε μία τεράστια έκταση που ξεκινάει από τα βόρεια-βορειοδυτικά του ΚΑΖ Στεφανίου, εκτείνεται από τα βόρειο-ανατολικά έως βόρειο-δυτικά του Χαλικίου , γυρίζει ανατολικά του Ανηλίου και κλείνει από τα νότια της Κατάρας και του Μαλακασίου έως το <<Χιόλι>>. Ανήκει στις τελευταίες παρθένες περιοχές της χώρας και πέρα από το ιδιαίτερο φυσικό κάλλος, είναι εξαιρετικά σημαντική για τη διατήρηση της άγριας πανίδας και ορνιθοπανίδας. Κατά τη γνώμη μας ανήκει σ’ εκείνες τις αλπικές περιοχές που, πέρα απ’ την παραδοσιακή κτηνοτροφία και τους αναγκαίους στενούς δασικούς δρόμους, δεν πρέπει να τις αγγίζει ο άνθρωπος.
Στην εν λόγω περιοχή πριν δύο χρόνια είχε κατατεθεί στην περιφέρεια Θεσσαλίας ΜΠΕ για την κατασκευή ΑΣΠΗΕ στην τοποθεσία <<Χιόλι>> ισχύος 20 MW και αποτελούμενος από 10 Α/Γ, η οποία ΚΑΤΑΨΗΦΙΣΤΙΚΕ ΚΑΤΑ ΠΛΕΙΟΨΗΦΙΑ (45 κατά της ΜΠΕ και ένας υπέρ) με ΑΠΟΣΠΑΣΜΑ ΠΡΑΚΤΙΚΟΥ 9/04-04-2012. ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1
 
Η ΜΠΕ για το υπό αδειοδότηση αιολικό πάρκο, είναι πρόχειρη  και  ελλιπής. Τα συνοδά έργα με την μεγαλύτερη περιβαλλοντική επίπτωση είναι η βελτίωση των υπαρχόντων  δασικών δρόμων-πρόσβασης μήκους 20.038,21μ., αλλά και η διάνοιξη νέου οδικού δικτύου μήκους 20.158,07μ. και ενός δασόδρομου βελτίωσης –πρόσβασης μήκους 3+391,84 μ. από την Εγνατία οδό έως το δρόμο Ανηλίου – Χιονοδρομικού και τοπικές βελτιώσεις αυτού.
 Όμως ένας δρόμος όπου κινείται ήδη με δυσκολία ένα αγροτικό αυτοκίνητο, όταν μετατραπεί σε δρόμο όπου θα πρέπει να κινηθούν φορτηγά μήκους 47μ. που θα μεταφέρουν τον βαρύ εξοπλισμό, τότε η βελτίωση σημαίνει ουσιαστικά κατασκευή από την αρχή. Όμως κατά τη «βελτίωση» του υπάρχοντος οδικού δικτύου, που περνά σχεδόν εξ ολοκλήρου μέσα από πυκνό δάσος ελάτης και οξυάς, ο αριθμός δένδρων που θα κοπούν είναι άγνωστος καθότι δεν έχει αξιολογηθεί από την ΜΠΕ.
Τέλος πρέπει να αναφέρουμε ότι οι μελετητές καταλήγουν στο απόλυτο, γενικόλογο και ατεκμηρίωτο συμπέρασμα ότι  σχεδόν καμιά αρνητική περιβαλλοντική επίπτωση δεν πρόκειται να υπάρξει, στηρίζοντας το συμπέρασμα αυτό στο κουραστικά επαναλαμβανόμενο επιχείρημα «πως πρόκειται για έργα ΑΠΕ, φιλικά προς το περιβάλλον, με επεμβάσεις μικρής(;) κλίμακας» και άρα δεν θα υπάρξουν επιπτώσεις.
Αντικρούοντας παρακάτω ένα προς ένα τα επιχειρήματα αυτού του είδους και καταδεικνύοντας την έκταση των αναμενόμενων επιπτώσεων, τεκμηριώνουμε την άποψη ότι το έργο αυτό δεν πρέπει να κατασκευαστεί.
Η σημαντικότητα της περιοχής από οικολογική άποψη και το ιδιαίτερο φυσικό κάλλος, σε συνδυασμό με το σχετικά χαμηλό αιολικό δυναμικό της περιοχής αλλά και την μεγάλη έκταση των συνοδών έργων που καθιστούν το έργο οριακά βιώσιμο (ακόμα και με τις υψηλές επιδοτήσεις), ενισχύουν ουσιαστικά την παραπάνω άποψη.
Το σενάριο, όλες οι αλπικές περιοχές της Πίνδου να γεμίσουν με Αιολικά Πάρκα, φαρδείς πολλαπλούς δρόμους πρόσβασης και ατελείωτα χιλιόμετρα γραμμών μεταφοράς, δείχνει
·         εφιαλτικό για τη διατήρηση της άγριας ζωής, της βιοποικιλότητας και του φυσικού αποθέματος,
·         πιθανό αν η κοινωνία αδρανήσει,
·         και θα οδηγήσει στην πιο βαθειά υποβάθμιση μιας από τις ωραιότερες ορεινές περιοχές της χώρας μας,
Α)  Περιβαλλοντική αξία περιοχής- Προσπάθεια υποβάθμισης της σημασίας της περιοχής
-Η περιοχή  αποτελεί την βόρεια, βορειοδυτική προέκταση (υποαλπική απόληξη) της περιοχής NATURA του Ασπροποτάμου GR 144001 (ΤΚΣ) και τη βόρεια προέκταση του Καταφύγιου <<Καταφυγίου Άγριας Ζωής (ΚΑΖ) Στεφανίου.
-Μέρος του προτεινόμενου ΑΣΠΗΕ βρίσκεται  εντός της Ζώνης III <<περιοχή Εθνικού Πάρκου Τζουμέρκων-Περιστερίου>> . Πρόκειται για μία περιοχή ιδιαίτερου φυσικού κάλλους, πλούσια τόσο σε χλωρίδα όσο και σε πανίδα και κυρίως περιβαλλοντικά αδιατάρακτη έως τώρα. 
-Η περιοχή χωροθέτησης των Α/Γ είναι κυριολεκτικά (και τεχνηέντως) εφαπτόμενη στην περιοχή (ΤΚΣ) NATURA του Ασπροποτάμου και φυσικά το γεγονός ότι είναι εφαπτόμενη δεν μειώνει σε καμμία περίπτωση τόσο την οικολογική αξία της περιοχής όσο και τις αναμενόμενες επιπτώσεις λόγω εγγύτητας.
- Αποτελεί το βιότοπο σπάνιων ειδών της άγριας πανίδας (χαρακτηρισμένα ως είδη προτεραιότητας με βάση την Κοινοτική και Εθνική Νομοθεσία – ΚΟ 92/43 Παρ.ΙΙ) (όπως η καφέ αρκούδα και ο λύκος ) αλλά και πολλών άλλα σημαντικά είδη (ζαρκάδι, αγριογούρουνο κτλ)
 
Εικ.1 Η αλπική ζώνη της περιοχής, <<χορτολιβαδική>> έκταση κατά τους μελετητές.
 
-Ο χώρος δημιουργίας του ΑΣΠΗΕ (μέρος του) πέραν του ότι βρίσκεται ΕΝΤΟΣ του Εθνικού Πάρκου Τζουμέρκων –Περιστερίου που διέπεται από ειδικό καθεστώς προστασίας, βρίσκεται περικυκλωμένος από περιοχές Ιδιαιτέρου φυσικού κάλλους αλλά και πολύ μεγάλης οικολογικής σημασίας από πλευράς χλωρίδας αλλά και πανίδας. Επίσης αυτή καθαυτή η θιγόμενη περιοχή δεν υστερεί σε τίποτα από άποψη οικολογικής αξίας καθώς αποτελεί όχι απλά την συνέχεια των παραπάνω περιοχών αλλά και ενδιάμεσο συνδετικό τομέα εξασφαλίζοντας την συνδεσιμότητα φυσικών ενδιαιτημάτων για σημαντικά είδη πανίδας. Η κατασκευή του ΑΣΠΗΕ θα κατακερματίσει αλλά και θα αποκόψει αυτή τη φυσική συνέχεια της όλης περιοχής. 
 
Εικ. 2 Πανοραμική εικόνα της περιοχής . Στο βάθος δεξιά το <<Χιόλι>> και αριστερά όλη η περιοχή εγκατάστασης του ΑΣΠΗΕ. Φαίνεται καθαρά η σημαντικότητα και η <<συνέχεια>> ολόκληρου του ορεινού όγκου.
-Επίσης η σπουδαιότητα της περιοχής αποδεικνύεται και από το  site http://www.minenv.gr Διαβάζουμε: «Η σπουδαιότητα της περιοχής οφείλεται στην ποικιλότητα τύπων οικοτόπων, οι οποίοι βρίσκονται σε πολύ καλή κατάσταση. Το επίπεδο συντήρησης αλλά και οι δυνατότητες διατήρησής τους είναι αξιοσημείωτα, αφού τόσο τα δάση όσο και τα ποτάμια γενικώς δεν διαταράσσονται από ανθρώπινες δραστηριότητες και προστατεύονται αποτελεσματικά».
 
Β)  ΣΥΝΟΔΑ ΕΡΓΑ
Είναι κυρίως τα έργα οδοποιίας, οι διάφορες εκχερσώσεις και επιχωματώσεις αλλά και η γραμμή μεταφοράς της ηλεκτρικής ενέργειας. Εδώ υπάρχουν κατά τη γνώμη μας οι μεγαλύτερες περιβαλλοντικές επιπτώσεις, αλλά και εδώ οι μελετητές φάσκουν και αντιφάσκουν. Το μέγεθος των συνοδών έργων και κυρίως λόγου του μεγάλου υψομέτρου όπου η αναπλήρωση της βλάστησης είναι πολύ δύσκολη, θα καταστρέψει ανεπιστρεπτί την "αγριότητα", "μοναδικότητα", "φυσικότητα", "απομόνωση", και την αίσθηση του δύσβατου, απρόσιτου του ορεινού τοπίου, αφού θα αλλάξει άρδην τα φυσικά χαρακτηριστικά του ορεινού αναγλύφου λόγω της εκτεταμένης οδοποιίας σε βραχώδες έδαφος με δυσκολία αποκατάσταση της φυσικής βλάστησης


B1) ΕΡΓΑ ΟΔΟΠΟΙΙΑΣ
Πρόκειται για τη βελτίωση των υπαρχόντων  δασικών δρόμων-πρόσβασης μήκους 20.038,21μ., αλλά και η διάνοιξη νέου οδικού δικτύου μήκους 20.158,07μ. και ενός δασόδρομου βελτίωσης –πρόσβασης μήκους 3+391,84 μ. από την Εγνατία οδό έως το δρόμο Ανηλίου – Χιονοδρομικού και τοπικές βελτιώσεις αυτού.
Εικ. 3 Υπάρχον δασικό δίκτυο που θα <<βελτιωθεί>>. Φαίνεται καθαρά το μικρό μέγεθος των δρόμων. Φανταστείτε πως θα είναι μετά τις επεμβάσεις και ειδικά στις στροφές με τις ακτίνες καμπυλότητας που απαιτούνται.
Εικ. 4 Υπάρχον δασικό δίκτυο που οδηγεί στις Α/Γ. Διακρίνεται καθαρά η στενότητα του οδικού δικτύου και το πόσο μεγάλο εύρος επεμβάσεων απαιτείται για  να περάσουν φορτηγά μήκους πάνω από 47 μ. και γερανός βάρους 500 τόνων.
 
Εικ. 5 Μέγεθος οδικών έργων που απαιτεί ένα ΑΙΟΠΑ και την όψη που παίρνει η περιοχή μετά τις επεμβάσεις. Πηγή: Δίκτυο Οικολογικών Οργανώσεων Αιγαίου.
Στον υπάρχοντα χώρο υπάρχουν κάποιοι στενοί δασόδρομοι  Εικ. 3, Εικ. 4 που μετά βίας μπορεί να περάσει κάποιο μικρό αγροτικό όχημα. Με τον όρο <<βελτίωση>> οι μελετητές προσπαθούν τεχνηέντως να υποβαθμίσουν την έκταση και την σοβαρότητα των επεμβάσεων. Κατά τη γνώμη μας δεν πρόκειται για<< βελτίωση>>, αλλά για έναν εντελώς καινούργιο δρόμο, που τα γεωμετρικά του χαρακτηριστικά δεν έχουν καμία σχέση με τα υπάρχοντα και αυτό γιατί:
-          <<Ως όχημα μελέτης ορίζεται το όχημα μήκους 47,00 μ. που θα χρησιμοποιηθεί για την μεταφορά των Α/Γ Vestas V 90. Ως μέγιστη αξονική φόρτιση ορίζονται οι 50 τόνοι και αντιστοιχεί στον γερανό ανύψωσης των Α/Γ ο οποίος θα έχει βάρος 500 τόνους και 10 άξονες. >>Σελ. 14 Προμελέτη οδοποιίας ΜΠΕ
 
-          Ακτίνες καμπυλότητας: <<Οι ακτίνες καμπυλότητας σύμφωνα με τις προδιαγραφές για τους δρόμους Γ κατηγορίας πρέπει να είναι μεγαλύτερες από 20 μ. οι οποίες όμως δεν επιτρέπουν την κίνηση οχημάτων μήκους 47 μ. χωρίς την ανάλογη διαπλάτυνση του καταστρώματος. Για να είναι δυνατή η κυκλοφορία τόσο μεγάλων οχημάτων (μήκους 47 μ.) απαιτείται η κατασκευή διαπλατύνσεων στις καμπύλες, τέτοιου μεγέθους  ώστε η χορδή της εσωτερικής καμπύλης να είναι μεγαλύτερη των 50 μ. >> Σελ. 15,16 Προμελέτη οδοποιίας ΜΠΕ. <<Στις περισσότερες των περιπτώσεων, εκτός ελαχίστων που χρησιμοποιήθηκαν μικρότερες, χρησιμοποιήθηκαν ακτίνες καμπυλότητας μεγαλύτερες των 40μ>> Σελ. 54 ΜΠΕ
-          Ας δούμε όμως ποιά είναι τα ελάχιστα χαρακτηριστικά που πρέπει να έχει ένας δρόμος για την μεταφορά των κομματιών μιας Α/Γ τύπου Vestas V-90, άρα και οι συγκεκριμένοι τόσο για την κατασκευή όσο μετά την<< βελτίωσή>> των ήδη υπαρχόντων.
-          Ελάχιστη εξωτερική ακτίνα καμπυλότητας 40 μ. Άρα οι κλειστές στροφές  στον υφιστάμενο δρόμο αλλά και στους νέους που έχουν γωνία στροφής περίπου 180 μοίρες, θα αποκτήσουν διάμετρο περίπου 60-70 μέτρων.
 
Από τα παραπάνω γίνεται εύκολα αντιληπτό πως οι <<υπάρχοντες>> δασόδρομοι ,με τις επεμβάσεις που θα γίνουν δεν θα έχουν καμία σχέση μετά τη <<βελτίωσή τους>>. Όσον αφορά στις καινούργιες διανοίξεις δρόμων μήκους 20.158,07μ εκεί η περιβαλλοντική υποβάθμιση αλλά και καταστροφή του τοπίου θα είναι τεράστια.
Εδώ υπάρχει και η μεγαλύτερη αντίφαση των μελετητών. Ενώ από τη μία προσπαθούν όχι απλά να υποβαθμίσουν τις επιπτώσεις που θα έχουν τα έργα οδοποιίας , αλλά και να προσδώσουν πλεονεκτήματα (βελτίωση κυκλοφορίας, βατότητας κτλ) οι ίδιοι στην σελ. 133 της ΜΠΕ αναφέρουν τα εξής: <<Οι κατασκευές που έχουν γίνει, όπως το χιονοδρομικό κέντρο, η σύραγγα, οι δρόμοι, και ο χώρος απόθεσης των απορριμμάτων, ασκούν επίσης μία πίεση στην περιοχή…… Η υπερβόσκηση και το κυνήγι αποτελούν τις κύριες απειλές για την πανίδα της περιοχής>>
Εμείς θα αναφέρουμε επιπλέον: Η εν λόγω περιοχή είναι από τις λίγες που έμεινε ακόμη σχεδόν αδιατάρακτη (Εικ.1,2,6). Από  τον αυχένα του Μπάρου έως τον Αυχένα της Κατάρας, δηλαδή σε μία απόσταση μικρότερη των 20 χιλιομέτρων έχουν κατασκευαστεί τέσσερα ασφάλτινα περάσματα εκ των οποίων τα τρία σε υψόμετρα άνω των 1700μ.  Ήδη λοιπόν σε όλη την περιοχή έχουν κατακερματιστεί τόσο οι βιότοποι, όσο και η συνέχεια αλλά και ο ορεινός χαρακτήρας του τοπίου. Η κατασκευή ενός ακόμα περάσματος (το εν λόγω) θα αποτελειώσει την φυσικότητα και φυσιογνωμία της περιοχής. Ενώ επιπλέον οι μελετητές αναφέρουν πως το κυνήγι είναι μία από τις κύριες απειλές , με το να κατασκευάζονται συνεχώς νέοι δρόμοι και να βελτιώνεται η βατότητα των υπαρχόντων δεν αυξάνεται η ανθρώπινη πίεση στην περιοχή και συνεπακόλουθα η επιδείνωση του φαινομένου της  λαθροθηρίας,  που στην δεδομένη περιοχή είναι πολύ έντονο.
 
 
Εικ. 6 Η περιοχή εγκατάστασης των Α/Γ όπου θα δημιουργηθεί το νέο οδικό δίκτυο. Διακρίνονται η φυσική συνέχεια του αδιατάρακτου ορεινού ανάγλυφου, η απουσία κάποιου οδικού δικτύου και η αλπική ζώνη (<<χορτολιβαδικές εκτάσεις>> απαξιωτικά από τους μελετητές) που συνυπάρχει με δασώδης εκτάσεις .
 
 
Ειδικά για τα έργα οδοποιίας βλέπετε το ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1 όπου αναφέρεται η απόφαση της Περιφέρειας Θεσσαλίας και του τμήματος Περιβάλλοντος και Υδροοικονομίας για το <<Χιόλι>>, καθώς αφορά παρόμοια ακριβώς οδικά έργα και ίδια ακριβώς χαρακτηριστικά περιβάλλοντος. 
 
B2) ΓΡΑΜΗ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΑΠΟ ΤΟ ΑΣΠΗΕ ΣΤΟ ΚΥΤ
Και εδώ οι μελετητές είναι ασαφείς, καθώς δεν καθορίζουν ακριβώς από πού θα περάσει, αλλά και τι ακριβώς επεμβάσεις θα κάνουν καθώς αναφέρουν γενικά πως <<Η σύνδεση θα γίνει μέσω νέου ΥΣ και νέας ΓΜ στην ήδη υπάρχουσα ΓΜ 150 KV ΠΗΓΕΣ ΑΩΟΥ-ΙΩΑΝΝΙΝΑ. Το συνολικό μήκος της γραμμής θα είναι 13,9χιλιόμετρα . Για την όδευση της ΓΜ έχουν προταθεί δύο εναλλακτικές προτάσεις ……..Σε κάθε περίπτωση ο ΔΕΣΜΗΕ  θα καθορίσει τον τρόπο σύνδεσης του Α/Π ….>> Δεν αναφέρουν λοιπόν τίποτα  για τις νέες οδοποιίες που θα απαιτηθούν για τη ΓΜ, τι επεμβάσεις θα κάνουν κτλ παρά μόνο γενικά ότι η ΓΜ δεν θα περάσει από περιοχές NATURA, θα είναι μακριά από ανθρωπογενείς δραστηριότητες και  θα προσπαθήσουν να διέρχεται από δασικές περιοχές με όσο χαμηλότερη βλάστηση. Δηλαδή γενικά και αόριστα πράγματα.
Εικ.7 Μέγεθος φορτηγών μεταφοράς Α/Γ. Είναι δυνατόν τέτοια φορτηγά να στρίψουν και να περάσουν από το υπάρχον οδικό δίκτυο;. Πηγή: Δρ. Μπαξεβάνου Κατερίνα Μηχ/γος – Μηχ/κος, ΚΕΤΕΑΘ.
 
B3) ΕΚΧΕΡΣΩΣΕΙΣ-ΕΚΣΑΚΑΦΕΣ
Σύμφωνα με την ΜΠΕ το σύνολο τον εκσκαφών θα ανέρθει σε 791.665,21 Μ3 ενώ τα  541.928,21 θα ξαναχρησιμοποιηθούν. Θεωρούμε πως ο τόσο πολύ μεγάλος όγκος εκσκαφών θα αλλάξει ριζικά το τοπίο και παρόλο που ένα μέρος θα ξαναχρησιμοποιηθεί όπως αναφέρει η ΜΠΕ, λόγω του πολύ μεγάλου υψομέτρου και της έντονης διάβρωσης  θα προκαλέσει ανεπανόρθωτες αλλοιώσεις στο τοπίο. 
Γ) ΑΙΟΛΙΚΟ ΔΥΝΑΜΙΚΟ-ΒΙΩΣΙΜΟΤΗΤΑ ΕΠΕΝΔΥΣΗΣ
Σύμφωνα με την Δρ. Μπαξεβάνου Κατερίνα Μηχ/γου -Μηχ/κου  MSc του ΚΕΤΕΑΘ στην εργασία της <<Κατάλληλο και εκμεταλλεύσιμο Αιολικό Δυναμικό>> για την Ελλάδα αναφέρει:
- Απαιτείται Μέση ετήσια ταχύτητα Ανέμου > 5,5-6,0 m/sec
-Να μην εμφανίζονται συχνά ριπές ανέμου
-Η θέση εγκατάστασης του αιολικού πάρκου να βρίσκεται σε υψόμετρο μικρότερο των 1000 μέτρων
Εικ. 8. Χάρτης Αιολικού Δυναμικού της Ευρώπης.
Πηγή: www.windatlas.dk Technical University of Denmark, Laboratory of Sustainable Energy, Roskilde, Denmark). 
 
Εικ.9 Στον χάρτη φαίνεται η χερσαία έκταση που προτείνεται να αποκλειστεί από την χωροθέτηση αιολικών πάρκων σε σχέση με τις Ζώνες Αιολικού Δυναμικού (σύμφωνα με τον WindAtlas). Η περιοχή που αφορά την ένσταση των υπογραφόντων φορέων ανήκει σε περιοχή «μεσαίου» αιολικού δυναμικού.
Πηγή: Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία  (ΕΟΕ)[1]
 
Κατά τη γνώμη μας σε αντίθεση με αυτά που ισχυρίζονται οι μελετητές, το έργο δεν θα είναι βιώσιμο ή αν είναι θα είναι οριακό βιώσιμο, και αυτό γιατί:
-Οι μετρήσεις  των ιστών τους δείξανε ταχύτητα ανέμου  σε ύψος 30 μέτρα από το έδαφος 6,2m/s και οι υπόλοιποι ιστοί δείξανε μετρήσεις από 5,8-7,0 m/s. Κατόπιν με τη χρήση  υπολογιστικού μοντέλου σε ύψος 80 μέτρων  δείξανε αιολικό δυναμικό μεταξύ 6,6-8,1 m/s, Από ότι είναι προφανές τα παραπάνω μεγέθη είναι καθαρά θεωρητικά και σε αυτά δεν περιλαμβάνονται οι απώλειες λόγω διαθεσιμότητας των Α/Γ ηλεκτρικών απωλειών αλλά και παραγόντων που δε σχετίζονται με το αιολικό δυναμικό.
Εδώ νομίζουμε ότι οι μελετητές έχουν υποβαθμίσει τους παραπάνω παράγοντες και αυτό γιατί: Την μη διαθεσιμότητα των Α/Γ την υπολογίζουν στο 2% και τους <<άλλους παράγοντες>> δεν τους εξειδικεύουν.  Το υψόμετρο εγκατάστασης του ΑΣΠΗΕ είναι από 1600μ έως 1900μ, σύμφωνα με την δρα. Μπαξεβάνη είναι απαγορευτικό . Σε αυτά τα υψόμετρα οι καιρικές συνθήκες είναι ακραίες για 7-8 μήνες το χρόνο, με πολικές θερμοκρασίες και με δυνατότητα πρόσβασης αδύνατη . Αυτό άλλωστε το ομολογούν και οι μελετητές καθώς <<Οι ακραίες καιρικές συνθήκες που επικρατούν στην περιοχή (έντονη χιονοκάλυψη, αδυναμία πρόσβασης κατά τόπους) δεν επέτρεψαν την άμεση εγκατάσταση των ιστών. Έτσι η τοποθέτηση έγινε στις αρχές Ιουλίου του 2007 Σελ. 35 ΜΠΕ. Αν δεν μπορούν να τοποθετήσουν ούτε τους ιστούς μέτρησης το μεγαλύτερο χρονικό διάστημα του χρόνου, πως θα κάνουν τις συντηρήσεις, αποκαταστάσεις βλαβών τόσο των Α/Γ όσο και του υπολοίπου εξοπλισμού; κάτι που θεωρούμε θα είναι σύνηθες λόγω ακριβώς αυτών των ακραίων συνθηκών.
 
Επίσης ένα σημαντικό παράγοντα που αγνοούν τελείως οι μελετητές είναι οι οικονομικές συνθήκες και η ενεργειακή κατάσταση που επικρατούν στην χώρα μας, κάτι που μελλοντικά δεν είναι καθόλου σίγουρο ότι θα μπορούν να πουλήσουν την ενέργεια σε συμφέρουσες τιμές. Ήδη ο ΛΑΓΗΕ αυξάνει συνεχώς τα ελλείμματα του λόγω ακριβώς των ΑΠΕ και το τέλος ΕΤΜΕΑΡ παρά τις γεωμετρικές αυξήσεις τα τελευταία χρόνια, δεν μπορεί να καλύψει τα ελλείμματα.  Φαίνεται πως λόγω της οικονομικής κατάστασης της χώρας αλλά και των καταναλωτών πολύ δύσκολα πλέον από εδώ και πέρα θα μπορέσουν να περάσουν νέες αυξήσεις, κάτι που σημαίνει πως στις ΑΠΕ θα υπάρχει τεράστιο πρόβλημα, κάτι που άλλωστε έχει αρχίσει να γίνεται ήδη στα φωτοβολταικά με μείωση των εγγυημένων τιμών. Ποιος αποκλείει να γίνει κάτι τέτοιο και στα αιολικά;
 
Δ) Επιπτώσεις σε προστατευόμενα είδη πανίδας
Ο κατακερματισμός και η υποβάθμιση των φυσικών ενδιαιτημάτων κυρίως από τα συνοδά έργα και υποδομές θα έχει άμεσες επιπτώσεις  για σημαντικά είδη της πανίδας των θηλαστικών που χαρακτηρίζονται από μεγάλη χωρική εμβέλεια κινήσεων για την κάλυψη των οικολογικών τους απαιτήσεων (π.χ. καφέ αρκούδα). Ειδικά για το συγκεκριμένο είδος έχουν εκπονηθεί στην περιοχή τόσο στο παρελθόν όσο και πολύ πρόσφατα συγκεκριμένα κοινοτικά προγράμματα για την μελέτη και διατήρηση των πληθυσμών και ενδιαιτημάτων του (πρόγραμμα LIFE07NAT/IT/000502). Η τυχόν υλοποίηση του συγκεκριμένου ΑΙΟΠΑ έρχεται σε πλήρη αντίθεση με την εκταμίευση κοινοτικών κονδυλίων για την μελέτη και διατήρηση ενός είδους πανίδας μέσω των προαναφερόμενων προγραμμάτων και το οποίο διέπεται από αυστηρό καθεστώς προστασίας από την κοινοτική νομοθεσία.
Ε) ΘΕΣΕΙΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ- ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ
Σύμφωνα με την ΜΠΕ το σύνολο της δαπάνης του έργου θα ανέρθει σε 176,25 εκ. ευρώ. Το κόστος των Α/Γ ανέρχεται στα 133,2 εκ. ευρώ ή 75% του κόστους. Αν λάβουμε υπόψη πως οι Α/Γ παράγονται στο εξωτερικό και σίγουρα και πολλά άλλα υλικά, σημαίνει πως πάνω από το 80% του προϋπολογισμού του έργου δεν θα διοχετευτεί στην Ελληνική οικονομία άλλα θα διοχετευτεί στο εξωτερικό. Το έργο όπως και αντίστοιχα έργα του είδους είτε χρηματοδοτούνται κατά τη φάση της κατασκευής  (από έλληνες ή και ευρωπαίους φορολογούμενους) είτε κατά την παραγωγή της ενέργειας , μέσα από τον Έλληνα καταναλωτή,  το ισοζύγιο είναι αρνητικό για την Ελληνική οικονομία, αφού στην ουσία μεταφέρονται οι πόροι από την Ελλάδα στο εξωτερικό.
Επίσης, εκτός από μερικές παροδικές θέσεις εργασίας κατά την κατασκευή, οι μόνιμες θέσεις εργασίας θα είναι έξι(6)! Δηλαδή αντιστοιχεί σε 29,375 εκ ευρώ για μία(1) θέση εργασίας!!! Ποιος μπορεί να ισχυριστεί ότι αποτελούν ανάπτυξη και αύξηση της απασχόλησης τα παραπάνω; Και τι θέσεις εργασίας θα δημιουργούτανε αν αυτά τα χρήματα επενδυότανε σε άλλες δραστηριότητες;; Ίσως να μην είμαστε και τόσο αρνητικοί αν πράγματι ήταν ένα έργο που θα τόνωνε πραγματικά την απασχόληση στην περιοχή, αλλά εδώ  γίνεται εύκολα αντιληπτό  από τα παραπάνω ότι κανένα ουσιαστικό αποτέλεσμα δεν θα έχει στην απασχόληση της περιοχής. 
Ζ)  Εναλλακτικές λύσεις – Μηδενική λύση
Τι υποστηρίζει η Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων
Η ΜΠΕ του έργου στο σύνολο της σχεδόν δεν αναγνωρίζει καμία αρνητική επίπτωση. Αυτό συμβαίνει επειδή λανθασμένα δεν εξετάζει τις επιπτώσεις στη βιοποικιλότητα της περιοχής. Η ΜΠΕ αναφέρει πως πρόκειται <<για επένδυση κατεξοχήν φιλική στο περιβάλλον>>  και αυτό μόνο και μόνο το γεγονός κατ’ αυτούς δικαιολογεί τις όποιες λίγες επιπτώσεις. Υποστηρίζει ακόμα πως πρέπει οπωσδήποτε να γίνει το έργο προκρίνοντας το επιχείρημα ότι η μηδενική λύση δεν είναι αποδεκτή καθώς πρόκειται για έργο ΑΠΕ. Πρόκειται σαφώς για μία μονοδιάστατη αντίληψη που δεν εξετάζει πως υπάρχουν και άλλες εναλλακτικές λύσεις σε ΑΠΕ (φωτοβολταϊκά, γεωθερμία, βιομάζα κτλ). Το κυριότερο που δεν προτείνεται είναι η εξοικόνομιση ενέργειας. Αποκρύπτεται το γεγονός ότι χωρίς τη μείωση της κατανάλωσης ενέργειας οι ΑΠΕ δεν μπορούν να αποτελέσουν λύση, αλλά αντίθετα θα προκαλέσουν προβλήματα καθώς εξυπηρετούν την αέναη μη-βιώσιμη χρήση ηλεκτρικής ενέργειας. Είναι ψευδές το δίλημμα λιγνίτης (με ότι αυτό συνεπάγεται) ή Α/Γ, όταν ακολουθείται μια μη-βιώσιμη περιβαλλοντική πολιτική κατανάλωσης και υποβάθμισης του περιβάλλοντος.
 
Η) Η κατασκευή του ΑΙΟΠΑ θα ακυρώσει τις προοπτικές μελλοντικής ήπιας ανάπτυξης της περιοχής
Οι οικονομικές δραστηριότητες της περιοχής μέχρι τώρα βασιζότανε στην κτηνοτροφία, την γεωργία και την υλοτομία. Τα τελευταία χρόνια άρχισε στην περιοχή να αναπτύσσεται ο τουρισμός. Η περιοχή είναι πόλος έλξης για περιπατητές, ορειβάτες, φυσιολάτρες, αλλά και παραθεριστές.
Οι  ανεμογεννήτριες, οι υποσταθμοί, οι γραμμές μεταφοράς θα υποβαθμίσουν το κάλλος του φυσικού τοπίου που θα μετατραπεί σε βιομηχανική ζώνη παραγωγής αιολικής ενέργειας. Ποιος άραγε θα επισκεφτεί μία τέτοια περιοχή;  Αυτό  θα επιφέρει καίριο πλήγμα στον τουρισμό (στη Δανία ο τουρισμός έπεσε 40% ), την κτηνοτροφία και σε όλους αυτούς που εργάζονται και ζουν από το δάσος.
Από όλα τα παραπάνω προκύπτει ότι η περιοχή αποτελεί ακατάλληλο τόπο χωροθέτησης του αιολικού πάρκου, καθώς οι περιβαλλοντικές και κοινωνικές επιπτώσεις αναμένονται να είναι σημαντικές. Καλούμε λοιπόν το Περιφερειακό Συμβούλιο καθώς και τη Διεύθυνση Περιβάλλοντος και Χωρικού Σχεδιασμού (Τμήμα Περιβάλλοντος και Υδρο-οικονομίας) της Περιφέρειας Θεσσαλίας να λάβουν σοβαρά υπόψη τους τα παραπάνω στοιχεία και να ενεργήσουν έτσι ώστε να διαφυλαχθεί η πολύτιμη φυσική κληρονομιά της περιοχής, η οποία αποτελεί το μοναδικό πια θησαυροφυλάκιο για την τοπική κοινωνία.
 
 
 


[1] Δημαλέξης, Α., Καστρίτης, Θ., Μανωλόπουλος, Α.,  Κορμπέτη, Μ., Φριτς, Γ., Saravia Mullin, V., Ξηρουχάκης, Σ. & Μπούσμπουρας Δ. (2010) Προσδιορισμός και χαρτογράφηση των ορνιθολογικά ευαίσθητων στα αιολικά πάρκα περιοχών της Ελλάδας. Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία, Αθήνα

1 σχόλιο:

lgiorgos1 είπε...

παιδιά τι έγινε τελικά; Δίκαιο έχετε πάντως. Τα αιολικά πάρκα στην Ελλάδα είναι τελείως αντιπαραγωγικά